ALT ISLATMA(ENURESİS)
Genellikle çocuklar mesane kontrolü
gerçekleşinceye kadar,yani ortalama olarak 2-3 yaşlarına kadar geceleri altlarını
ıslatırlar.Gündüz kontrol 2 yaş dolaylarında,gece kontrol ise 3,5-4,5 yaşları
arasında kazanılır.Çocukların hemen hepsinin idrar ve dışkı kontrolünü
kazandıkalrı 4 yaşından sonra hala alt ıslatmanın devam
etmesi"enuresis"adını alır.
Enuresis,hem sık rastlanması,hem de
çocuk ve ana baba için zor bir durum olması açısından tüm davranış bozuklukları
içinde en önemlisidir.Ortalama 4-5 yaş çocuklarının tümünün %15 kadarı altını
ıslatır,yani enuretiktir.Çocuktaki altını ıslatmaların yaklaşık % 80'i gece
görülmektedir.Bu oran okul çağında bir miktar azalmakla birlikte çocukluğun
ortalarına,hatta ergenliğe kadar devam ettiği görülür.Her yaş için enuresis
erkelerde kızlara oranla iki kat daha fazladır.
Enuresis iki biçimde
görülebilir.Bunlardan ilki,birincil(primer)enuresisdir ki bu,sinir-kas kontrolünün
gelişmesindeki gecikmeden kaynaklanabilir ve doğumdan başlayarak süregelir.Bu
gecikme,anne ve babanın düzensiz ya da yetersiz tuvalet eğitiminin bir sonucu olarak da
oluşabilir.Bu enuretik çocukların idrarlarını kontrol etmelerinde, anne ve
babalarından diğer kardeşlerine oranla daha az yardım gördükleri ya da hiç yardım
görmedikleri saptanmıştır.Birincil enuresis zamanla kaybolur ve yavaş gelişen bu
çocuklar,tuvalet kontrolünde arkadaşlarının düzeyine ulaşırlar.
Birincil enuresis yatak ıslatma sorununun
hemen hemen % 75-80 ini oluşturur.Geri kalan % 20-25 oranındaki
enuresis,"ikincil(seconder)enuresis" adını alır.Bu tür alt ıslatma
olayında tuvalet kontrolü oluştuktan sonra bir gerileme sözkonusudur.İkincil enuresis
tipik olarak yeni bir kardeşin doğumu ya da yeni bir eve taşınma gibi bazı ruhsal
gerginlik durumlarında ortaya çıkar.Bu etkenler çocuğun bir süre için daha
olgunlaşmamış davranış biçimlerine dömesine neden olur.Bazı uzmalara
göre,özellikle bu gerileme türü,çocuğun annesine olan öfkesinin sembolik bir
ifadesi olarak yorumlanabilir.
Enuresis,sosyo-ekonomik düzeyi düşük
olan,aile içinde yeterli duygusal etkileşimden yoksun,nörotik ve uyumsuz çocuklarda
daha sık rastlanır.Çeşitli ruhsal etkenler enuresisin oluşumunda başlıca neden
olarak sayılabilir.Yaptığımız incelemeler,alt ıslatma sorunuyla çocuğun duygusal
dünyası arasında yakın bir ilişkinin olduğunu ortaya koymaktadır.Aşırı sevgi ve
hoşgörü,yetersiz ilgi,kıskançlık gibi nedenlerden kaynaklanan bu
gerileme(regression)davranışı,tırnak yeme,parmak emme gibi birtakım başka gerileme
davranışlarıyla,bebeksi hareketleri ya da konuşmaları da beraberinde
getirebilmektedir.Çocuğun duygusal dünyasını büyük ölçüde etkileyen ev
ortamı,alt ıslatma konusunda büyük rol oynamaktadır.
Yararlanılan Kaynak:Prof.Dr.Haluk YAVUZER'in "Çocuk
Psikolojisi"
